Projectresultaten wetenschapswinkel: Vrijwilligers in kleine kernen; versterking en verjonging

Vrijwilligerswerk wordt in de Coronacrisis gepresenteerd als een noviteit, maar in veel dorpen en kleine kernen in Gelderland (en elders) vormt het al jarenlang de basis van leefbaarheid. De buurtbus, sportverenigingen en dorpshuizen; allemaal draaien zij gedeeltelijk of helemaal op vrijwilligersinzet. Onder druk van de decentralisatie van overheidstaken komen daar steeds meer verantwoordelijkheden bij.

Ondanks het belang dat uitgaat van dit werk, en de energie die ermee vrijkomt, dreigen vrijwilligersorganisaties op een burn-out af te stevenen. De vraag is hoe het werk behapbaar en aantrekkelijk georganiseerd kan worden, voor jong en oud.

Eerder onderzoek van de Wetenschapswinkel heeft laten zien dat het overdragen van centrale overheidstaken naar het gemeentelijk niveau consequenties heeft voor de relatie tussen lokale publieke instanties (gemeenten, zorginstellingen, woningcorporaties, etc.) en vrijwilligersorganisaties (dorpsbelangenorganisaties, dorpshuizen, Kulturhusen, wijkcentra, etc.).

Ook voor de relatie tussen deze vrijwilligersorganisaties en (potentiële) vrijwilligers heeft dat gevolgen. Specifiek bleek dat het aantrekken van nieuwe vrijwilligers, met name jongeren en het interessant en behapbaar organiseren van vrijwilligerswerk belangrijke uitdagingen zijn. Daarnaast is het de vraag in hoeverre de missie en visie (identiteit) van de organisaties van invloed zijn op diens populariteit en functioneren. Deze uitdagingen en vragen vormen de uitgangspunten van dit project, waarin we ons laten inspireren door voorbeelden van vrijwilligerswerk in binnen- en buitenland.

Resultaten

Onderzoekers en studenten hebben binnen dit project samen gekeken naar inspirerende voorbeelden van vrijwilligerswerk in binnen- en buitenland. Op basis daarvan zijn er 5 aanbevelingen uitgewerkt in een brochure voor organisaties die samenwerken met vrijwilligers:

1. Organiseer je op andere wijze, waardoor je gezamenlijke verantwoordelijkheid krijgt en voelt;
2. Zorg voor een projectmatige aanpak, voor taken met kop en staart, die te overzien zijn en niet binding voor meerdere jaren vragen;
3. Heb aandacht voor opleiding en coaching van vrijwilligers, in het bijzonder voor de jongere, minder ervaren krachten;
4. Benut ideeën en kansen in het dorp en de omgeving;
5. Kijk naar alternatieve manieren van werven en (bedrijfsmatige) samenwerking.

Wil je meer weten? En lezen over inspirerende voorbeelden in Nederland? Ga hieronder direct naar de webpagina!