Gezien worden

HET BEGON ALLEMAAL MET ÉÉN CENT Op zeven-jarige leeftijd, elke zaterdag met de buurjongen en een rond busje met een gleuf langs huizen in het dorp gaan om te collecteren: dat was het eerste vrijwilligerswerk van Gerrie Halsema. Dominee maakte het hermetisch afgesloten busje daarna open. Gerrie vertelt hoe de mensen meestal één of twee centjes gaven. Eén mevrouw vroeg eens of ze niet één keer in de maand wilde aanbellen: dan kregen ze 5 cent… en dat deden ze dan; een winst van 1 cent! VERHALEN SCHRIJVEN Vanuit het ouderlijk nest heeft Gerrie met de paplepel ingegoten gekregen: “iets voor een ander doen is mooi – zowel de gever als de ontvanger is blij”. Dat is de basis van het vele collecteren en de andere werkzaamheden als vrijwilliger. Zowel in haar beroepsleven als leerkracht, als nu ze met pensioen is: zij heeft altijd vrijwilligerswerk gedaan. Gerrie vertelt: ”Collectes lopen is niet mijn favoriete bezigheid. Schrijven gaat mij goed af, net als praten overigens… Ergens gedurende de 25 jaar dat ik columns schreef voor de Bokaal, een dorpsblad in Bovenkarspel, was ik met mijn man op een veiling. Daar werd een doos met inktpotten aangeboden. Het hulpje van de veilingmeester hield één pot omhoog. Het was er eentje die aan mijn verzameling inktpotten- en -flessen nog ontbrak: een inktpot van Gimborn, waarbij bovenin de hals een knikker zat die ervoor zorgde dat je makkelijk een vulpen kon vullen. Helaas ging de inktpot aan mijn neus voorbij: het maximale bedrag dat we wilden besteden werd overschreden. Maar op de terugweg naar huis waren we het er over eens dat die veilingmeester met zijn flinke hamer, zijn brede gebaren en welluidende stem, de moeite waard was om een column voor Bokaal te vullen. Na het verschijnen van het verhaal werd ik gebeld door een man die zo’n Gimborn-fles nog op kantoor had staan. Hij kwam hem persoonlijk brengen: een bijzondere aanvulling op mijn verzameling van 200 inktpotten en –flessen en een wel heel leuke ‘vrijwilligerservaring’”. KOKEN VOOR DE “BREEK-DE-WEEK-MAALTIJD” En nu lijkt het vrijwilligerswerk wel een fulltime baan in het Stadshuus. Gerrie hoort bij het team van twee mannen en twee vrouwen die de maandelijkse “breek-de-week-maaltijd” verzorgen. Voor die woensdag en donderdag zorgen zij voor het 3-gangenmenu, de inkopen daarvoor, het koken, het serveren en niet te vergeten het gezellig aankleden van de tafels: ‘alles moet kloppen’. Maar ook het opruimen en schoonmaken van de grote keuken na afloop behoort tot hun werk. VAN BETAALD WERK NAAR NIET-BETAALD WERK De overgang van een leven lang voor de klas staan en daarvoor normaal betaald worden, naar het werk als vrijwilliger zonder één cent op de bank bijgeschreven te zien was wel wennen….. “Maar te weten, dat de gasten er echt even uit zijn, niet voor zichzelf hoeven te koken en mede door mijn toedoen niet alleen aan tafel achter het bord hoeven te zitten, maakt het allemaal goed: dit werk is ‘onbetaalbaar’. Ik kan goed regelen, praat en schrijf makkelijk, kook met plezier, geef ook kalligrafeer workshops: al mijn talenten kan ik kwijt. En daar word ìk niet alleen blij van, maar de mensen om me heen ook!”.

Cathy Schipper had er al langere tijd over nagedacht hoe ze als vrijwilliger aan de slag zou kunnen met iets wat haar aansprak. Het Buddy to Buddy project kwam als geroepen en werd een succes, voor haarzelf en voor Madonna het “maatje”waaraan ze gekoppeld werd. Een buddy (uit het Engels afkomstig begrip voor maatje, vriendin of vriend) is een metgezel die je steunt in een nieuwe situatie bij bijvoorbeeld sport, werk of studie. Het Buddy to Buddy project is ruim vijf jaar geleden ontstaan in Zutphen en omgeving. Inmiddels zijn er in 23 gemeenten, verdeeld over het land, met succes projecten gestart. Nieuwkomers die hun land hebben moeten verlaten worden gekoppeld aan een Nederlandse stads- of dorpsgenoten op basis van interesse. Hoe werkt het? Een aantal keren per jaar wordt er een “matchingsronde” georganiseerd. Vooraf zijn er informatiebijeenkomsten waar aan de deelnemers uitleg wordt gegeven over hoe alles in zijn werk gaat en waar vragen worden beantwoord. Met de gegevens van de aanmelding wordt voor de eerste bijeenkomst een soort profiel gemaakt. Tijdens de eerste ontmoeting, het matchingsdiner waarbij meestal de deelnemers zelf gerechten uit verschillende culturen meenemen, wordt er niet alleen gegeten, maar worden ook de buddy’s gekoppeld. Voor Cathy was dat heel bijzonder gebeuren. In het voorjaar van 2025 kwam ze binnen voor het beginfeest in de Gudulakerk in Lochem. Het was er al behoorlijk druk. Er stond een grote tafel met daarop allerlei soorten gerechten. Toen ze dat stond te bekijken kwam ze in gesprek met een vrouw uit Afghanistan. Dat was een leuk contact. Voor het eten kregen de aanwezigen een broche met een afbeelding opgespeld . Daarna kwam de opdracht om dezelfde afbeelding bij iemand anders te zoeken. Zo werd Cathy aan Madonna gekoppeld, toevallig de vrouw waarmee ze na binnenkomst had staan praten! Kennelijk hadden ze bij de intake voor een groot deel dezelfde belangstelling opgegeven. En verder? Het is de bedoeling dat de buddy’s elkaar gedurende vier maanden wekelijks ontmoeten om samen iets te gaan doen. Er is geen sprake van hulpverlening, de buddy’s zijn gelijkwaardig en leren van elkaar. Cathy en Madonna deden allerlei activiteiten: samen koken (en boodschappen doen), verschillende speeltuinen bezoeken om het jongste dochtertje van Madonna een plezier te doen, thee drinken met lekkers erbij, maar vooral veel praten. Om te bespreken hoe het contact verloopt is er het Buddycafé. Je komt in die vier maanden in ieder geval drie keer met andere buddy’s en een coach bij elkaar. Verder zijn er allerlei Buddyactiviteiten waaraan je samen mee kunt doen. Daar ontmoet je ook andere koppels en kun je ervaringen uitwisselen. Je kunt natuurlijk, als dat nodig is ook zelf contact opnemen. Na vier maanden is het traject voorbij en ga je in principe uit elkaar. Dat was ook wat Cathy aantrok: “Er zit een begin en een eind aan”. Maar Madonna en Cathy hebben in die tijd zo’n band met elkaar opgebouwd dat ze ook nu nog regelmatig afspreken om samen bijvoorbeeld taal te oefenen, om bezig te zijn met de theorie voor het rijexamen, of om gewoon bij te praten! Cathy: “Ik kan het iedereen aanraden. Het is een heel bijzondere ervaring om iemand uit een heel andere cultuur te leren kennen.”

Groeien doe je samen Dit is het motto van Yunio, jeugdgezondheidszorg. Groeien is veranderen, van baby tot peuter, van kleuter tot jongvolwassene. Je groeit als mens, maar ook als ouder, als opvoeder. Een uitdaging die zeker niet altijd makkelijk is. Gelukkig hoef je het niet alleen te doen, groeien doe je samen! Daartoe biedt Yunio verschillende vormen van ondersteuning aan, zoals het consultatiebureau maar ook Home-Start, een wereldwijd programma voor ondersteuning aan gezinnen. Vrijwilligers steunen ouders met lichte, alledaagse opvoedvragen. Zij staan als mede-ouder naast het gezin door een luisterend oor en aandacht te bieden. Nienke Barrancos, moeder van twee schoolgaande kinderen, is sinds een jaar Home-Start vrijwilliger. Zij heeft deze keuze heel bewust gemaakt op het moment dat zij, in haar persoonlijk leven, meer ruimte ervoer. Zij had een paar jaar daarvoor in haar werkzame leven de switch gemaakt van business consultant naar persoonlijk coach en daar diverse opleidingen voor gevolgd. De opvoedingssituatie van haar eigen kinderen bevond zich in rustig vaarwater. Vanuit deze balans in haar eigen leven ervoer zij de behoefte om bij te dragen aan het leven van een ander. ‘Het is zo simpel en zo mooi om elkaar te helpen’, zegt ze. Nienke is opgegroeid in het buitengebied van Holten en heeft de waarden van het noaberschap van jongs af aan meegekregen, ‘je stond open voor de noden en vreugden van de mensen in je omgeving en bood zowel praktische als mentale steun waar nodig’. Dit herkent ze in de uitgangspunten van Home-Start. Op deze manier laagdrempelig en op basis van gelijkheid je eigen opvoedervaring kunnen inzetten als steun voor ouders, spreekt Nienke zeer aan. Je staat naast het gezin in wederzijds vertrouwen. Ouders geven zelf aan waarvoor ze steun willen hebben. Bij aanvang van het traject bespreek je de hulpvraag en elke week, als je het gezin bezoekt, schat je samen in wat die dag nodig is. Dat kan variëren van samen een spel spelen met de kinderen tot ondersteuning bij het hectische moment van het koken, als ook een wandeling maken met de moeder en/of vader en daarbij ruimte geven om hun zorgen te uiten. Door te benadrukken wat goed gaat groeit het zelfvertrouwen van de ouder weer. Nienke is ervan overtuigd dat alles al in je zit , ze vindt het mooi om het positieve van mensen naar boven te halen! Dat geeft haar voldoening! Je staat er als vrijwilliger zeker niet alleen voor; tijdens het hele proces kun je terugvallen op de coördinator van het gebied waar Home-Start actief is. Je start met een training en later zijn er diverse bijeenkomsten waarin je ervaringen uitwisselt met andere vrijwilligers. Nienke ervaart het als zeer prettig om zich zo ingebed te voelen binnen de organisatie. Ook de opstart van het begeleidingstraject wordt zorgvuldig gedaan, er wordt bekeken of er een match is en vervolgens zijn er twee proefgesprekken. Home-Start verbindt ouders en opvoeders met elkaar om te voorkomen dat alledaagse vragen uitgroeien tot ernstige problemen! Als vrijwilliger biedt je steun, maar je bent geen steunpilaar, aldus Nienke. Je verhoogt de draagkracht zodat ouders het na de ondersteuning zelf met vertrouwen kunnen voortzetten. Ben je enthousiast geworden door het verhaal van Nienke? Meld je ook aan als Home-Start vrijwilliger. De vacatures vind je op www.lochemdoet.nl