Gezien worden

Als er iets is wat Eve goed kan overbrengen, is dat je in actie moet komen om iets moois te creëren. Ook als je van te voren niet precies weet hoe dat gaat uitpakken en waar de weg je brengt. Eve Phongam (19) is lid van het Lochemse jongerenplatform &JOY. Het platform is ontstaan vanuit de Young Leaders training die Eve volgde in de zomer van 2020 samen met negen anderen. “Ik deed mee vanuit de gedachte: Waarom ook niet? Maar je leert jezelf daar echt kennen. Zeker op de avond ‘Mijn leerpad’. Daar ging het over waar je nu staat en wat je hebt geleerd in je leven. Het heeft de groep deelnemers samengebracht die avond. Van iets individueels gingen we naar iets gezamenlijks.” De Young Leaders bedachten vervolgens een overkoepelend platform dat ze &JOY noemden. Het platform heeft als doel de gemeente leuker en leefbaarder te maken voor jongeren en hen op weg te helpen. “Bijvoorbeeld als een jongere een goed idee heeft voor zijn omgeving maar niet weet hoe dat uit te werken. &JOY heeft inmiddels de kennis én het netwerk om iets op te zetten in de gemeente. En we zijn er ook voor jongeren die een steuntje in de rug nodig hebben.” Vlak voor de kick-off van het platform gooide corona roet in het eten. De festivalplannen en de startpresentatie konden de ijskast in. Het hechte team had even een motivatiedip maar dat duurde niet lang. “We hebben afgesproken elkaar te blijven motiveren door met elkaar in actie te komen. Wat we met &JOY doen, is groots en mag niet zomaar ophouden,” vertelt Eve. &JOY heeft inmiddels al gesprekken gevoerd met de fractie van GroenLinks over veiligheid en activiteiten voor jongeren. Gesprekken met de VVD en het CDA staan op de planning. “Het gaat om bewustwording creëren over wat partijen kunnen betekenen voor jongeren en de politiek meer te betrekken bij de leefwereld van jongeren. Zo zoeken we ook de samenwerking met het Staring College.” Eve noemt ook het voorbeeld van een teamlid dat bezig is kerstpakketten te organiseren voor inwoners in de gemeente die het minder breed hebben. En toen het geplande Halloweenfeest niet kon doorgaan vanwege corona, organiseerde teamlid Ayoub een FIFA-voetbaltoernooi op de Playstation met een finale in het jongerencentrum (Berkelbode 16 december 2020). Eve is daarnaast de social director van het team omdat ze fanatiek is en het leuk vindt om filmpjes te maken voor Facebook en Instagram. “Ik krijg daarop vanuit het team leuke reacties, het versterkt hun motivatie en daardoor ook weer de mijne. Het team is echt het belangrijkste onderdeel. Ik durf met 100% zekerheid te zeggen dat we niemand kunnen missen, iedereen is van toegevoegde waarde.” De doeners-mentaliteit van Eve blijkt ook uit het feit dat zij soms wel acht uur per week aan het platform besteedt. “&JOY kan groots worden en het is mijn wens het uit te rollen en landelijk voet aan de grond te krijgen. Ik heb zelf gemerkt hoe belangrijk het is dat er iemand vanuit de samenleving klaar stond voor mij. Dat wil ik ook voor anderen kunnen doen. Dat is bepalend geweest voor mijn studiekeuze Social Work én voor het ontstaan van &JOY. De wereld is mooi en het is goed om dat ook aan anderen te laten zien.” Foto van Brontë van der Beek

Ze horen tot de eerste lichting netwerkcoaches die sinds een jaar actief zijn vanuit Stichting Welzijn Lochem: Jan Kruisheer en Arjen de Haan. Samen maken ze deel uit van het team van drie netwerkcoaches dat met name eenzame inwoners van de gemeente Lochem helpt om weer een eigen sociaal netwerk op te bouwen. Jan en Arjen vertellen over hun eerste ervaringen. Beiden waren ze al een aantal jaren niet meer actief in het werkzame leven en voelden ze de ruimte om zich in te zetten voor anderen. Arjen: “Ik doe al jaren vrijwilligerswerk, maar dat is vooral voor mensen om me heen en voor goede doelen. Via Stichting Welzijn Lochem kwam ik terecht in het Maatjeswerk. Deze vrijwilligersfunctie als netwerkcoach zie ik nu als een mooie vervolgstap om op een nieuwe manier iets voor anderen te kunnen betekenen.” Ook Jan wilde zich verdienstelijk maken. Hij raakte, net als Arjen, via buurtgenoot en initiatiefnemer Margit Bouman geïnteresseerd in het werk als netwerkcoach. “De gesprekken waren er ook op gericht om haar weer wat zelfvertrouwen te geven.” Na een kort opleidingstraject via SWL startten de coaches het afgelopen jaar elk met het begeleiden van hun eigen deelnemer. Jan: “Ik werd gekoppeld aan een jonge vrouw die het door omstandigheden steeds moeilijker was gaan vinden contacten met anderen te onderhouden en nieuwe vriendschappen te maken. Dat zorgde voor een laag zelfbeeld en een gevoel van eenzaamheid. Ik heb met haar, in gesprekken, vooral eerst gekeken naar haar huidige situatie en haar zelfbeeld. De gesprekken waren er ook op gericht om haar weer wat zelfvertrouwen te geven. Het hielp, zo merkte ik, dat het ook goed was om iets over mijn eigen leven te delen. Iedereen heeft wel eens tegenslagen of dingen die minder goed verlopen. Door daar open over te zijn, zoek je echt naar verbinding. Alles begint met het opbouwen van een band.” Arjen sluit daar op aan: “In ons contact met een deelnemer maken we gebruik van een werkmap, waarin we een stappenplan kunnen volgen. Eerst kijk je waar iemand op dat moment in zijn of haar leven staat. Ik leerde bij mijn eerste deelnemer om daar gewoon met open blik in te stappen: wie was zij, waar stond ze in haar leven, welke patronen kon ik ontdekken waardoor ze zo vast was komen te zitten? Ik begeleidde een vrouw van in de zestig die steeds tegen negatieve situaties in haar netwerk bleef aanlopen. Samen hebben we langzaam maar zeker in beeld gekregen dat ze ook nog veel oude vrienden had, die meer voor haar konden betekenen dan de mensen met wie het steeds mis liep. Ze was dat oude netwerk, met waardevolle contacten, eigenlijk een beetje vergeten. Opeens kwam het inzicht dat ze haar focus moest verleggen. Ook kwamen we erachter dat het voor haar interessant was in contact te komen met nieuwe mensen, die dezelfde spirituele interesses hadden als zij.” Iemand de ruimte geven om zijn verhaal te delen Als netwerkcoach moet je het fijn vinden anderen gedurende een aantal maanden te helpen. Geduld hebben, iemand de ruimte geven om zijn verhaal te delen, een open houding hebben: volgens de coaches zijn dat belangrijke eigenschappen die een rol spelen. Jan: “We hopen dat ons team zich zal uitbreiden. Het geeft voldoening als je iemand weer op het goede spoor kan zetten, al moet een deelnemer daar zelf ook actief aan bijdragen.” Dat is ook de insteek die Arjen zo aanspreekt in het werk: “Ik vind het prettig dat ik een deelnemer kan helpen weer zelfredzaam te worden, maar dat ik vervolgens ook weer een traject met iemand af kan sluiten. Zo’n persoon kan daarna weer verder. Dat houdt voor mij in dat ik als coach juist weer iets voor een nieuwe deelnemer kan betekenen. Ik realiseer me altijd dat werkelijk iedereen in een isolement kan raken. Door scheiding, baanverlies of ziekte bijvoorbeeld. Wat vanzelfsprekend is, kan ineens wegvallen. Het is waardevol dat SWL is gestart met het opleiden en inzetten van netwerkcoaches en dat wij daar nu een rol in kunnen spelen.” Een nieuw team van zes netwerkcoaches staat in de startblokken. Zodra het weer kan gaan zij eerst de training voor Netwerkcoaches volgen. Daarna zijn ook zij inzetbaar om inwoners van de gemeente Lochem te helpen om weer een eigen sociaal netwerk op te bouwen. Uiteraard is het huidige team netwerkcoaches nu beschikbaar en zij helpen graag bij het versterken of uitbreiden van contacten. Heb je interesse of wil je meer weten? Neem dan contact op met Goverien Teerds, coördinator van de netwerkcoaches bij Stichting Welzijn Lochem. Tel.:0573- 297 000 of E-mail: [email protected].

HET BEGON ALLEMAAL MET ÉÉN CENT Op zeven-jarige leeftijd, elke zaterdag met de buurjongen en een rond busje met een gleuf langs huizen in het dorp gaan om te collecteren: dat was het eerste vrijwilligerswerk van Gerrie Halsema. Dominee maakte het hermetisch afgesloten busje daarna open. Gerrie vertelt hoe de mensen meestal één of twee centjes gaven. Eén mevrouw vroeg eens of ze niet één keer in de maand wilde aanbellen: dan kregen ze 5 cent… en dat deden ze dan; een winst van 1 cent! VERHALEN SCHRIJVEN Vanuit het ouderlijk nest heeft Gerrie met de paplepel ingegoten gekregen: “iets voor een ander doen is mooi – zowel de gever als de ontvanger is blij”. Dat is de basis van het vele collecteren en de andere werkzaamheden als vrijwilliger. Zowel in haar beroepsleven als leerkracht, als nu ze met pensioen is: zij heeft altijd vrijwilligerswerk gedaan. Gerrie vertelt: ”Collectes lopen is niet mijn favoriete bezigheid. Schrijven gaat mij goed af, net als praten overigens… Ergens gedurende de 25 jaar dat ik columns schreef voor de Bokaal, een dorpsblad in Bovenkarspel, was ik met mijn man op een veiling. Daar werd een doos met inktpotten aangeboden. Het hulpje van de veilingmeester hield één pot omhoog. Het was er eentje die aan mijn verzameling inktpotten- en -flessen nog ontbrak: een inktpot van Gimborn, waarbij bovenin de hals een knikker zat die ervoor zorgde dat je makkelijk een vulpen kon vullen. Helaas ging de inktpot aan mijn neus voorbij: het maximale bedrag dat we wilden besteden werd overschreden. Maar op de terugweg naar huis waren we het er over eens dat die veilingmeester met zijn flinke hamer, zijn brede gebaren en welluidende stem, de moeite waard was om een column voor Bokaal te vullen. Na het verschijnen van het verhaal werd ik gebeld door een man die zo’n Gimborn-fles nog op kantoor had staan. Hij kwam hem persoonlijk brengen: een bijzondere aanvulling op mijn verzameling van 200 inktpotten en –flessen en een wel heel leuke ‘vrijwilligerservaring’”. KOKEN VOOR DE “BREEK-DE-WEEK-MAALTIJD” En nu lijkt het vrijwilligerswerk wel een fulltime baan in het Stadshuus. Gerrie hoort bij het team van twee mannen en twee vrouwen die de maandelijkse “breek-de-week-maaltijd” verzorgen. Voor die woensdag en donderdag zorgen zij voor het 3-gangenmenu, de inkopen daarvoor, het koken, het serveren en niet te vergeten het gezellig aankleden van de tafels: ‘alles moet kloppen’. Maar ook het opruimen en schoonmaken van de grote keuken na afloop behoort tot hun werk. VAN BETAALD WERK NAAR NIET-BETAALD WERK De overgang van een leven lang voor de klas staan en daarvoor normaal betaald worden, naar het werk als vrijwilliger zonder één cent op de bank bijgeschreven te zien was wel wennen….. “Maar te weten, dat de gasten er echt even uit zijn, niet voor zichzelf hoeven te koken en mede door mijn toedoen niet alleen aan tafel achter het bord hoeven te zitten, maakt het allemaal goed: dit werk is ‘onbetaalbaar’. Ik kan goed regelen, praat en schrijf makkelijk, kook met plezier, geef ook kalligrafeer workshops: al mijn talenten kan ik kwijt. En daar word ìk niet alleen blij van, maar de mensen om me heen ook!”.