Betrokken en gedreven!

Het prachtige museum STAAL in Almen bestaat al 4 jaar, en Jan van der Wielen is sinds het begin trotse vrijwilliger. Hij heeft verschillende rollen. Hij is gastheer en beheerder van het roostersysteem, maar zit ook in de technische groep. Dat wil zeggen dat hij mede-verantwoordelijk is voor het onderhoud van het museum. Maar ook als er iets gemaakt moet worden, zoals een zuil voor een nieuwe tentoonstelling, zet hij dat samen met de technische groep in elkaar. Ik vraag aan Jan wat het hart is van museum STAAL, en hij hoeft niet lang na te denken over zijn antwoord. “Het hart van het museum is Staring”. Het museum wilt laten zien dat Staring een belangrijk persoon in onze streek was, en niet alleen maar een dichter. Hij was belangrijk voor iedereen: Voor de boeren, de burgers en het land. Het museum is niet alleen interessant voor volwassenen. Er is een ontzettend leuk en educatief programma voor kinderen in groep 2 gebaseerd op kleine Antonie Staring. De kinderen mogen in het bos achter het museum de dieren die in het verhaal voorkomen, zoeken. Zo kunnen ze bijvoorbeeld de eekhoorn, de uil en de egel vinden. Opdrachten worden in een speciaal koffertje ingeleverd. Voor Jan is het leukste van het vrijwilligerswerk het contact met mensen, en de waarde die het werk heeft voor het geheel. Het museum wordt namelijk draaiende gehouden door vrijwilligers, met maar één betaalde werknemer. Zo is het natuurlijk een goede manier om mensen met dezelfde interesses en motivatie te leren kennen. Toen Jan naar Almen verhuisde, kende hij namelijk nog niemand. Dorpsstraat 39 was niks meer dan een bouwput, en museum STAAL moest nog helemaal gebouwd worden. Er is samengewerkt met zoveel mogelijk plaatselijke bedrijven. Er zijn dagen waarop er weinig mensen komen, en er veel tijd is voor gezelligheid onder de vrijwilligers. Bovenin het museum staat een grote tafel met koffie- en theekannen waar genoeg ruimte is voor een praatje en een drankje. Soms gaat Jan er zelfs zitten om rustig een boekje te lezen. Of hij loopt een rondje door het prachtige museum, want als gastheer moet je toch weten wat er allemaal te zien is in het museum. Maar het belangrijkst is natuurlijk dat bezoekers met een goed gevoel het museum verlaten. Het vrijwilligerswerk is een goede manier om bezig te zijn, contacten te leggen en natuurlijk: iets goeds te doen voor ons dorp. Naast het museum begint Jan zijn week met het klussen op een camping in de buurt. Een mooie start van de week; s’ ochtends heggen snoeien en klussen. Ondertussen is Jan ook gewoon nog een trotse huisman, dus hij begint zijn maandagochtend met zijn vrijwilligerswerk op de camping, en maandagmiddag is hij aan het stofzuigen!

‘Ik doe het ook voor mezelf, ik word er blij van’ Ellen van der Donk is vrijwilligster voor Oekraïense vluchtelingen. Eén ochtend per week staat zij in het winkeltje bij De Scheperskamp. De Oekraïners, kunnen van 10.00 tot 12.00 uur in het winkeltje terecht voor allerlei spullen, zoals kleding, speelgoed, campingbedjes, interieurspullen en sportartikelen. 28 februari 2022 viel Rusland buurland Oekraïne binnen. Veel mensen sloegen op de vlucht en een deel daarvan kwam naar Lochem. Zij werden opgevangen bij gastgezinnen, bij EuroParcs De Achterhoek en in Hotel De Scheperskamp. Al snel kwamen er allerlei initiatieven op gang, waaronder een winkeltje. Ellen van der Donk is één van de vrijwilligers die zich direct aanmeldde. “Ik ben een aantal jaren geleden met pensioen gegaan. Ik was en blijf zorgverlener en aan het eind van de dag wil ik een beetje een fijn gevoel hebben, dus daarom doe ik dit vrijwilligerswerk met alle liefde. Ik doe het niet alleen voor de ander, maar ook voor mezelf; ik word er blij van.” Wat Ellen ook aanspreekt in het werk is de inzet van alle vrijwilligers. “We zijn echt een team van 12 mensen. Kan iemand een keer niet, dan staat er altijd iemand klaar om in te springen. Niet iedereen werkt in het winkeltje, maar er is bijvoorbeeld een kleermaker die kleding verstelt, als dat gewenst is. En er is een fietsenproject, waarbij we gezorgd hebben dat er voor mensen die dat nodig hebben een fiets is en geven we fietsles om te oefenen met de Nederlandse verkeersregels en -situaties. En als we horen dat er behoefte is aan iets, dan wordt dat opgepakt en gekeken of we de mensen er bij kunnen helpen.” Het sociale aspect van het winkeltje is misschien net zo belangrijk als de spullen. Het is voor de mensen een soort uitje. “Er zijn mensen die komen elke dag en nemen allerlei spullen mee, die ze de volgende dag weer terugbrengen. Maar dat geeft niks, ze zijn er even uit en vaak ook verlegen om een praatje”, aldus Ellen. Dat gebeurt dan vaak met handen en voeten of met behulp van Google translate. “De mensen willen graag wat afleiding”, merkt Ellen op. “Er woont hier een bijvoorbeeld een moeder en een dochter. De dochter komt dagelijks in het winkeltje en ik vroeg haar eens of ze misschien iemand wist die mij wilde helpen in de tuin. Haar moeder bleek gek op tuinieren en sindsdien haal ik de moeder af en toe op en gaan we samen in mijn tuin aan de slag. Mensen willen wat doen, maar de taal is een probleem.” In het winkeltje kunnen Oekraïense vluchtelingen gratis allerlei spullen ophalen. Er is veel kleding gedoneerd en ook de Kledingbank Lochem heeft veel kleding gebracht. Maar de vrijwilligers brengen zelf ook eigen kleding en spullen mee of ze vragen rond in hun vriendenkring. Is er vraag naar iets, dan sturen ze een berichtje in de groepsapp en gaan ze op zoek. Natuurlijk kunnen ze altijd spullen gebruiken, bijvoorbeeld mooie mannenkleding en als het straks kouder wordt zijn winterjassen van harte welkom. Het is niet zeker of het winkeltje per 1 november nog doorgaat, omdat dan de Oekraïense vluchtelingen waarschijnlijk niet meer in De Scheperskamp worden opgevangen. Maar voor Ellen is dat geen probleem, want er blijven altijd dingen te doen. “Wat er op mijn pad komt, pak ik aan, als het maar zinvol is en leuk.”

We spreken af in het café, Sander van Voorst en ik. Sander is vrijwilliger bij het Lochemse Openluchttheater als decorontwerper van o.a. Winterwonderland. En werkt als vrijwilliger in de afwasploeg van “de Eetkamer”. De gemene deler; investeren in een onvergetelijke avond voor die ander. En dat doet hij met veel passie. Hoe is het zo gekomen….twintig jaar geleden is Gerrit van Veldhuisen, oom van Sander, als deelnemer gestart met het koken en gezamenlijk eten met vier mede inwoners van Lochem. En dat sloeg aan. Het aantal “mee-eters” groeide en groeide en Gerrit verhuisde met kookpotten naar de voormalige Museumboerderij aan de Nijkampseweg. Een mooie locatie waar hij zelfs 48 lekkere maaltijden kookte op maar vier gaspitten. De afwas werd toen met de hand gedaan. Maar ook dat groeide uit zijn jasje en verpleeghuis Hoge Weide stelde in 2010 een professionele keuken ter beschikking met twee koks. En zo is het dus gegaan. De opdrachtgever nu is het Stichtingsbestuur van de Eetkamer (voorheen de CAVO Culinaire Activiteiten Voor Ouderen). De Eetkamer geeft ouderen de gelegenheid eens per maand gezellig samen te dineren op Locatie Hoge Weide. Het is tijdens het diner dat ik Sander op zijn werkplek voor het eerst ontmoet. Hij start rond vijf uur in de middag samen met drie collega afwassers met een kopje soep en dan aan de slag! De tafels zijn mooi opgemaakt, het eten ruikt lekker, en er hangt een gemoedelijke sfeer in de dinerzaal. Vandaag staat op het 3 gangen menu: · Groentesoep · Kip, erwtjes met worteltjes, gebakken aardappelen · Rauwkost en appelmoes · Bokkenpootjes-mousse Sander laat de afwaskeuken zien waar hij samen met zijn drie collega’s zorgt voor het afwassen en pouleren van serviesgoed. Ook de grote kookpannen die de professionele koks van de Hoge Heide gebruiken moeten geboend worden. Het is een professionele afwaskeuken en dat is ook hard nodig om het serviesgoed van de 80 maaltijden weer spic en span te krijgen. Ook hier een gezellige sfeer onderling, èn er wordt ook hard gewerkt. Later spreek ik Sander op een rustige plek in het café. Hij vertelt met veel passie over het vrijwilligerswerk. Ouderen die veelal alleen de maaltijden gebruiken een gezellige avond bieden waarbij ze samen kunnen eten en hun verhaal kunnen vertellen. Daar doet hij het voor! Samen met zijn collega vrijwilligers van het taxivervoer, de organisatie en van het serveren en de aankleding van het restaurant. Sander voelt zich verantwoordelijk voor het afleveren van goed werk maar zeker ook voor een goede sfeer. Aandacht voor de deelnemers en elkaar maakt het werken zoveel leuker. Signaleren als iets beter kan. Je verantwoordelijk voelen voor het gehele proces. Dat maakt het vrijwilligerswerk voor hem interessant en zinvol. Wilt u graag mee-eten, u kunt zich opgeven via de website: eetkamerlochem.nl of per mail: [email protected]